Één set verandercapaciteiten

Veerkracht. Een belangrijke eigenschap. Bij veranderprocessen zelfs onmisbaar. We kunnen werken aan veerkracht. Dat is het goede nieuws. We hebben het allemaal in huis, maar niet allemaal in dezelfde mate. De verandercapaciteiten die gelinkt zijn aan het woord VEERKRACHTIG helpen je de gewenste verandering te realiseren.

We laten je aan de hand van het voorbeeld van Rob graag zien hoe de verandercapaciteiten behulpzaam zijn geweest bij zijn verandering. Rob is 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.

Rob
‘… Ik heb behoefte aan meer balans tussen werk en privé. In het begin van een klus heb ik de neiging veel projecten op me te nemen omdat ik me anders verveel. Als deze projecten na een tijdje uitmonden in op zichzelf staande functies, heeft dat enorme impact op mijn gedrag op het werk en thuis. Op het werk druk ik dingen door in plaats van draagvlak te creëren. Meestal wegens tijdgebrek. Thuis ben ik vaak gestresst omdat ik eigenlijk moet werken (en andersom).’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.

Veerkrachtig

Verandercacapiteiten

Volharden

[Volharden
De wilskracht en discipline hebben om vol te houden.

Wilskracht werkt als een spier. Je kunt die spier trainen. Maar hij kan ook uitgeput raken. Bij uitputting krijgen emoties als stress meer kans.

Rob
 ‘… Ik realiseer me dat ik mijn wilskrachtspier uitput door mijn manier van werken. Daardoor hou ik geen energie over voor thuis en heb ik minder weerstand tegen stress. Ik voel me gestresst en slaap slecht. Ik heb besloten minder op wilskracht te doen en meer gebruik te maken van hulpbronnen.’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.
Emoties managen
Emoties managen
Je eigen emoties herkennen en kunnen besturen.

Emoties sturen ons brein. Breintechnisch gezien zijn er twee bewegingen: we zijn op zoek naar positieve emoties (towards) en we proberen negatieve emoties te vermijden (away from).

Rob
‘… Als ik een project goed heb afgerond, sta ik daar nauwelijks bij stil. Ik ben meteen weer bezig met de problemen van morgen. Dat betekent dat ik mijn successen niet goed vier. Wat wel belangrijk is voor de mensen om me heen en overigens ook voor mijzelf. Door steeds te kijken naar wat ik nog niet gerealiseerd heb, put ik mijzelf uit. Als ik wel kijk naar wat ik gerealiseerd en geleerd heb, voel ik me beter (dopamine), leer ik meer omdat ik meer open sta voor nieuwe ervaringen en geef ik een goed voorbeeld aan mijn medewerkers (spiegelneuronen).’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.

Eigenaarschap nemen
Eigenaarschap nemen
Je realiseren dat de verandering een door jou te creëren situatie is waar jij verantwoordelijk voor bent.

Weet je dat je 0,2 seconde veto-power hebt om te besluiten een andere breinroute te nemen? Hoe meer je je bewust bent van dat moment, hoe effectiever je wordt in het inzetten van nieuwe (brein)gewoonten.

Mensen die geloven in vrije wil, bereiken meer in het leven en zijn minder zelfdestructief. Dat toont literatuurstudie aan. Dit komt doordat mensen die geloven in vrije wil meer zelfcontrole uitoefenen. Als je weet dat het brein maakbaar isvergroot je je eigenaarschap al!

Rob
‘… Tijdens de training waren we (deelnemers) veel zelfstandig aan de slag met oefeningen. Hierdoor heb ik meer en meer het gevoel gekregen dat de verandering echt de mijne is. De begeleiding biedt mij door de oefeningen, observaties en vragen, de kennis en stappen aan om er iets mee te gaan doen. Ik heb hiermee ook veel ideeën gekregen hoe ik mijn medewerkers aan kan sturen, waardoor ik (automatisch) meer draagvlak creëer.’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.
Reflecteren
Reflecteren
Bewust zijn van eigen gedachten en gevoelens en deze kunnen ordenen zodat ze een nieuwe betekenis krijgen

Door tijdens of achteraf een actie te reflecteren creëer je meer inzicht in je eigen handelen. Je creëert meer bewustzijn en uiteindelijk wordt je veto-power, je keuzevrijheid om een andere route te nemen, vergroot. Hierdoor vergroot je de invloed die je hebt op je leven.

Rob
‘‘… Ik vind het lastig om een balans te vinden tussen delegeren en opvolgen: als je wilt dat een medewerker echt vooruit gaat, moet hij of zij de ruimte krijgen om fouten te maken. Aan de andere kant wil ik die fouten voorkomen (zeker als ik het toch al druk heb) en is mijn natuurlijke reactie dus om er bovenop te zitten. Ik realiseer me dat ik mijzelf die fouten ook niet toestond, terwijl experimenteren en fouten maken bijna een noodzaak is in een verandering.’’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.
Kennis & kwaliteiten inzetten
Kennis & kwaliteiten inzetten
Je bewust zijn van je eigen kennis en kwaliteiten en deze inzetten bij de door jou gewenste verandering.

Kennis en kwaliteiten zijn te zien als neurale netwerken die snel en makkelijk vuren. Als je de weg weet op je eigen neurale snelwegen kan je de beste route nemen.

Rob
‘… Mijn gedrevenheid en vermogen tot volharden zijn zowel een kracht als een valkuil. Ik heb besloten die bewuster en spaarzamer in te zetten.De kwaliteit die ik daar goed voor kan gebruiken is mijn vermogen tot verbeelden. Ik verbeeld me bijvoorbeeld wat de balans is tussen inzet en opbrengst en dan besluit ik pas of ik ga knallen. Zo helpt mijn verbeelding me bij het stellen van prioriteiten.’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.
Ruimte laten en loslaten

Ruimte laten en loslaten
In staat zijn om los te komen van zaken die je ooit gediend hebben, maar je nu in de weg staan.

Breintechnisch gezien is loslaten het besluit om je geijkte neurale snelweg niet meer te gebruiken. Je besluit ergens onderweg een (nieuwe) afslag te nemen. In andere woorden: het vergroot je veto-power.

Rob
 ‘… Ik heb een sterke neiging tot piekeren. Als ik een beslissing heb genomen blijf ik me vaak afvragen of het de juiste was. Heb ik alles gedaan om die persoon niet te hoeven ontslaan, die klus binnen te halen etc. Dit leidt tot stress en slapeloze nachten. Ik heb nu geleerd dat als ik dan toch aan het piekeren ben, ik met dezelfde inspanning en tools een ‘goede piekergewoonte’ kan creëren. Een gewoonte  die me helpt een positief scenario voor te stellen. Dat doe ik met behulp van mindfulness technieken.’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.
Ambitie hebben

Ambitie hebben
Doel of verlangen voor ogen hebben waar je naar streeft.

Ambitie kun je breintechnisch zien als een focus. Als je een doel of verlangen voor ogen hebt, gaan allerlei zaken die kunnen bijdragen aan dat doel, je eerder opvallen.

Rob
‘… Ik heb mijn ambitie helder in beeld gekregen. Thuis wil ik helemaal aanwezig zijn bij mijn vrouw en kinderen en mijn werk loslaten. Op mijn werk leg ik mijn focus op meer draagvlak creëren voor beslissingen in plaats van deze door te drukken.’ 
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.
Credo's onderzoeken
Credo’s onderzoeken
Vaste overtuigingen onderzoeken die je helpen of hinderen bij veranderen.

Overtuigingen hebben veel invloed op ons verandervermogen. Onbewust, dat wel. Ze sturen ons gedrag zonder dat we er erg in hebben. Breintechnisch gezien zijn deze sturende opvattingen, neurale netwerken die vaak en makkelijk vuren.

Rob
‘… Mijn overtuiging dat ik alles in één keer foutloos moet doen hinderde mij bij het bereiken van mijn doel. Mijn nieuwe, helpende overtuiging is dat ik verantwoordelijk ben voor het nemen van de best mogelijke acties en beslissingen die op dat moment voorhanden zijn. Het effect van die richtlijn is dat ik minder stress ervaar en meer ruimte hou om na te denken.’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.
Hulpbronnen aanspreken
Hulpbronnen aanspreken
Interne en externe hulpbronnen opzoeken die je kunnen helpen bij een verandering.

Allerlei zaken in onze omgeving prikkelen in ons brein neurale netwerken die ons aanzetten tot bepaald gedrag, gevoelens en gedachten. Welke externe factoren kunnen helpen bij een verandering?

Rob
‘… Hardlopen en fietsen zijn voor mij belangrijke hulpbronnen. Als ik na het werk eerst ga  hardlopen of fietsen, ben ik daarna thuis echt aanwezig en heb ik de stress losgelaten. Ook mijn kinderen zijn voor mij een belangrijke hulpbron: zij geven een goed voorbeeld van ‘in het nu leven’. Mijn vrouw en ik hebben ons aangewend om bij het naar bed brengen van de kinderen te bespreken waar ze die dag tevreden over waren, waardoor we in het klein ook nog eens oefenen met successen vieren.’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.
Toepassen in de praktijk
Toepassen in de praktijk
Oefengelegenheid voor jezelf creëren om de gewenste verandering vorm te geven.

Oefening baart kunst. Dus ook met veranderen. Door je nieuwe gewoonte veel te herhalen neem je vaker de nieuwe breinroute. Want alles wat je doet, denkt en voelt verandert je brein. Hoe vaker je iets doet, denkt en voelt, hoe groter de veranderingen zijn.

Rob
‘… Ik oefen nu vooral in mijn thuissituatie met mijn nieuwe gewoonten. Ik merk dat ik daardoor ook minder op wilskracht doe op mijn werk, alsof ik de energie effectiever benut waar die op dat moment nodig is en vanzelf beter ervaar waar ik pas op de plaats moet maken.’ 
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.
 
Inzicht hebben in het veranderproces
Inzicht hebben in het veranderproces
Snappen dat je in verandering bent, wat dat met je doet en hoe je het kunt sturen.

Inzicht krijgen in de werking van de macht der gewoonte: hardnekkige, sterk ingesleten gedragspatronen die verandering in de weg zitten. Dingen doen omdat ze ooit goed voor je waren. Inzicht krijgen in deze valkuilen helpt je verder in je veranderproces.

Rob
‘… Ik heb begrepen dat ik 0,2 seconden veto-power heb om te besluiten dat ik mijn verbeeldingskwaliteit in ga zetten voor het verbeelden van een positieve in plaats van een negatieve uitkomst. Ik realiseer me dat ik door hier mee te oefenen, ik mijn vertrouwde succesformule verlaat en soms juist in de stress kan schieten. Het stelt me gerust me te realiseren dat dat bij de verandering hoort.’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.
Gemotiveerd zijn om
Gemotiveerd zijn om
De prikkel ervaren en herkennen die jou in beweging brengt naar je gewenste doel.

Breintechnisch gezien worden we vooral gestuurd door de verwachte beloning met dopamine. Adrenaline scherpt daarnaast je zintuigen en aandacht. Deze twee stoffen zijn cruciaal als het gaat over motivatie en focus. Het stofje oxytocine komt vrij bij prettige sociale contacten. Het maakt ons meer open voor veranderen.’… Ik wil weg van het schuldgevoel als vader, echtgenoot, of opdrachtgever onvoldoende aanwezig te zijn. Ik herken nu wanneer ik niet echt aanwezig ben in een situatie, maar in mijn hoofd met andere dingen bezig ben. De beloning die ik mij in het vooruitzicht stel, is de ervaring in verbinding te zijn met de mensen waar ik om geef. Door de aanmaak van oxytocine ervaar ik minder stress en ben ik ook sensitiever voor mijn omgeving.’

Rob
‘… Ik wil weg van het schuldgevoel als vader, echtgenoot, of opdrachtgever onvoldoende aanwezig te zijn. Ik herken nu wanneer ik niet echt aanwezig ben in een situatie, maar in mijn hoofd met andere dingen bezig ben. De beloning die ik mij in het vooruitzicht stel, is de ervaring in verbinding te zijn met de mensen waar ik om geef. Door de aanmaak van oxytocine ervaar ik minder stress en ben ik ook sensitiever voor mijn omgeving.’
Rob / 35 jaar, getrouwd, vader van 2 kinderen, leidinggevende bij een multinational.